WIE WAS DANTE ALIGHIERI?

Dante Alighieri (1265 – 1321) is zonder twijfel het grootste literaire genie dat

Italië door de eeuwen heen heeft voortgebracht. Zijn moeilijk te overschatten

betekenis, in culturele maar ook historische zin, reikt tot de dag van vandaag;

vandaar zijn onbetwiste status als een van de reuzen van de wereldgeschiedenis.

Onsterfelijke roem als schrijver verwerft Dante omstreeks 1320 met het

verschijnen van “La Divina Commedia”, “De goddelijke komedie”. Dit in alle

opzichten tijdloze meesterwerk viert volgend jaar zijn 700 ste (!) verjaardag. Het

is een van de weinige grote werken uit de wereldliteratuur dat zoveel eeuwen

later nog altijd over de hele wereld nieuwe lezers vindt. Naast virtuoos dichter

en schrijver, toont de Toscaan in dit werk ook zijn niet geringe kwaliteiten van

filosoof, astronoom en mysticus.  “De goddelijke komedie” is bovendien van een

ongeëvenaarde schoonheid; de rij van beroemde kunstenaars die het, de eeuwen

erna tot in onze tijd, heeft geïnspireerd is eindeloos.

Waarom dit werk míj zo raakt, als theatermaker en als mens, ligt in de manier

waarop Dante deze zoektocht naar schoonheid en troost, in de kunst en in de

filosofie, beschrijft ….. zo beeldend en zo persoonlijk. Bovendien leest het vaak

als een superieur toneelscript. De rijke verbeelding maakt het tot een

levensechte zoektocht, zoals die van Odysseus en Aeneas, waarmee Dante in de

voetsporen van de grote dichters Homerus en Vergilius treedt. En net als bij zijn

beroemde voorgangers slaagt hij er perfect in zijn verhaal zo’n tijdloos karakter

te verlenen, dat je het moeiteloos over alle eeuwen heen kunt tillen, tot in onze

tijd. Als moderne filosofische, spirituele en psychologische inspiratiebron is “De

goddelijke komedie” onuitputtelijk.

 

De eeuw van Dante is niet minder waanzinnig dan de onze: Grote conflicten en

langdurige oorlogen, terroristische aanslagen, corrupte ambtenaren en politici,

de graaicultuur van de machthebbers en de kerk, grote volksverhuizingen. Het

centrale gezag begint uiteen te vallen. Net als zovelen verliest ook Dante in de

groeiende chaos zijn greep op de wereld om hem heen. Maar hij ziet voor dit

alles een veel dieper liggende oorzaak: het wegvallen van een morele orde.

 

Het hoofdpersonage van “De goddelijke komedie” is Dante zelf. Aan de hand

van zijn eigen ervaringen neemt hij ons mee op een tocht ten prooi aan

verwarring en wanhoop, over zijn eigen ego, zijn zucht naar roem, zijn hebzucht

en ijdelheid, op zoek naar inzicht en bevrijding.

Dante schrijft “La Divina Commedia” rond zijn veertigste, een kritieke fase in

zijn leven. Het door politieke strijd verscheurde Florence, de stad waarin hij is

geboren en getogen en waar hij een hoge politieke functie bekleedt, heeft hem

voor het leven verbannen, omdat hij bij “de verkeerde partij” hoort. Volledig

afgesneden van familie en vrienden zwerft hij berooid door Italië.

Onvermijdelijk haast belandt de banneling in een grote persoonlijke crisis. Deze

crisis vormt het centrale onderwerp van “De goddelijke komedie”. 

Wij lezen hoe Dante tot in het diepst van zijn ziel is geraakt door de sociale en

politieke rampen van zijn tijd. Hij gaat hierbij echter zijn eigen

verantwoordelijkheid geenszins uit de weg. De strijd van Dante heeft als inzet

 

een sociale en morele genezing van zijn tijd. Bovenal wil hij echter zichzelf

genezen. Hiervoor onderwerpt hij zich aan een even diepgaand als

meedogenloos zelfonderzoek. “De goddelijke komedie” is in feite een

pelgrimage, een queeste, waarbij Dante vaak de hulp inroept van de filosofie.

Een zoektocht naar de hogere  natuurlijke orde, waar wij vandaan komen en ook

opnieuw naar kunnen terugkeren. Met het verwerven van inzicht is Dante

onderweg naar thuis, in zichzelf en in de wereld.

 

Ecce Homo, zie hier een mens …..

onderweg naar wat uiteindelijk ieder van ons zoekt

VIA DANTE © 2019     |     Privacy Statement

  • Facebook - Black Circle
  • Instagram - Black Circle